Embriyo donasyonu (diğer adıyla embriyo nakli veya çift donasyon), hem yumurta hem de sperm hücresinde sorun olan ya da kendi gametlerini kullanamayan çiftlerde, sağlıklı donörlerden elde edilen oosit ve spermin laboratuvarda döllendirilmesi ve oluşan embriyoların alıcı rahmine transfer edilmesi ile gerçekleştirilen bir tüp bebek (IVF/ICSI) tedavisidir.
Kıbrıs’ta embriyo donasyonu bekleme süresi olmadan, etik ve gizlilik ilkeleriyle yürütülür.
Not: Türkiye’de embriyo donasyonu yasal değildir; işlem Kıbrıs’ta yapılır.
Kimler İçin Uygundur?
- Her iki eşte de üreme hücresi sorunları olan (oosit/sperm yokluğu veya ileri hasar) çiftler
- 40 yaş üzeri ve oosit rezervi/kalitesi yetersiz olan, eşinde de azospermi bulunan olgular
- Genetik hastalık taşıyıcılığı nedeniyle kendi gametlerini kullanmak istemeyen/kullanamayan çiftler
- Tek ebeveyn planlayan bireyler (yasal çerçevede; bekâr ≥40 yaş kadınlar dahil)
- Tekrarlayan başarısız IVF ve düşük embriyo kalitesi öyküsü olan hastalar
Donör Seçimi ve Eşleştirme
Yumurta donörü: 20–29 yaş, sağlıklı, doğurganlığı kanıtlanmış; enfeksiyon ve genetik taramalardan geçmiş olmalıdır.
Sperm donörü: ABD/Danimarka gibi ülkelerdeki uluslararası sperm bankalarından sertifikalı örnekler; yüksek sayı/hareket ve tarama standartları.
Zorunlu Taramalar:
- Enfeksiyon: HIV, HBsAg/Anti-HBc, Anti-HCV, sifiliz (VDRL/RPR), HTLV-I/II, CMV, klamidya, gonore
- Genetik: Karyotip; etnik kökene göre talasemi, kistik fibrozis, Tay-Sachs vb.; gerektiğinde geniş taşıyıcılık paneli (CGT)
- Uygunluk: VKİ, psikolojik değerlendirme, madde bağımlılığı taraması, jinekolojik/androlojik muayene
Benzerlik ve Gizlilik: Donör seçiminde kan grubu, ten-göz-saç rengi, boy-kilo ve yüz hatları gibi parametrelerle hasta ile uyum hedeflenir. Donör ve alıcı kimlikleri anonimdir; karşılıklı paylaşılmaz.
Başarı Oranı ve Belirleyiciler
Embriyo donasyonunda başarı; donör oosit kalitesi, laboratuvar koşulları, embriyo kültürü ve endometrium hazırlığı ile ilişkilidir.
Güncel protokollerle yüksek gebelik oranları hedeflenir (klinikler arası değişmekle birlikte tipik aralık %70–80).
Başarıyı destekleyen uygulamalar:
IMSI/Mikro-Çip, Embriyo Yapıştırıcı, Kalsiyum İyonofor, 5. gün blastokist transferi, gerekli olgularda PGT-A/NGS ile genetik tarama.
Tedavi Süreci: Adım Adım
1) Ön Hazırlık (Bulunduğunuz Ülkede)
- Rahim içi (endometrium) hazırlığı: östrojen → progesteron
- Kan testleri ve görüntüleme (Pelvik USG ± HSG)
- Süre: ortalama 12–18 gün
2) Kıbrıs’ta Kısa Program
- Gün 1: Varış, bilgilendirme ve planın kontrolü
- Gün 2: Donörden OPU (yumurta toplama) ve laboratuvarda ICSI (donör sperm ile döllenme)
- Gün 3–5: Embriyo gelişimi
- Gün 5: Blastokist transferi (genellikle 1–2 embriyo); artan kaliteli embriyolar vitrifikasyon ile dondurulabilir
Kıbrıs’ta kalış: çoğu olguda 2–3 gün (embriyolar hazır protokoller kullanıldığında) veya 5–7 gün (taze senkronizasyon protokolü).
3) Transfer Sonrası
- 12. günde β-HCG ile gebelik testi
- Progesteron/östrojen düzeni hekiminize göre sürdürülür
- Bekleme sürecinde ağır egzersiz ve cinsel ilişki önerilmez
Gerekli Tetkikler
Anne Adayı:
- Adet 2–3. gün: FSH, LH, E2, PRL (± AMH)
- Tiroid: TSH (± T3, T4)
- Rutin: Tam Kan, Açlık Glukozu, Üre/Kreatinin, AST/ALT, Vit D, B12, Folat
- Koagülasyon: PTZ, INR, APTT (gerektiğinde)
- Enfeksiyon: HBsAg, Anti-HCV, HIV, VDRL
- Görüntüleme: Pelvik USG (± HSG)
- 45+ yaş: Kardiyoloji & Dahiliye “gebeliğe engel yoktur” raporları; Tüm batın ve Meme USG; Smear (son 3 yıl)
Baba Adayı/Partner:
- Kendi gameti kullanılmayacaksa zorunlu değildir; kan grubu ve genel sağlık kayıtları alınır. (Önceden yapılmışsa TESE/Mikro-TESE raporları dosyalanır.)
Vitrifikasyon (Embriyo Dondurma)
Transfer sonrası iyi kalite embriyolar vitrifikasyon ile saklanabilir:
- Yeni denemelerde süre ve maliyet avantajı
- İlk bebekten sonra öz kardeş planı için güvenli rezerv
Dondurma/çözme işlemleri, transfer paketine ek ücret olarak fiyatlandırılır.
Neden Doğuş Tüp Bebek?
- Çift donasyon deneyimi ve blastokist odaklı transfer
- PGT-A/NGS dâhil güçlü genetik laboratuvar altyapısı
- IMSI, Mikro-Çip gibi ileri seçim teknolojileri
- Tek donör–tek hasta yaklaşımıyla yüksek benzerlik ve güven
- Konaklama–transfer organizasyonu ve beklemesiz planlama
- +32 yıllık deneyim, uzman ekip, yüksek hasta memnuniyeti
Hem anne adayında yumurta, hem baba adayında sperm üretimi olmadığı durumlarda uygulanır.
Yumurta ve sperm donörlerinden alınan hücreler laboratuvarda döllenir ve oluşan embriyo alıcı kadının rahmine transfer edilir.
- Her iki eşin üreme hücreleri yetersizse
- İleri yaş nedeniyle yumurta üretimi durmuşsa
- Genetik hastalık riski yüksek çiftlerde
- Bekar kadınlar da uygun koşullarda embriyo donasyonu yaptırabilir.
Donör yumurtası ve sperm laboratuvar ortamında döllenir. Elde edilen embriyolar birkaç gün kültür ortamında izlenir ve en sağlıklı olan blastokist transfer edilir.
Evet. Embriyo donasyonu, Kıbrıs’ta yasal ve düzenlenmiş bir tüp bebek uygulamasıdır. Tüm donör ve alıcı bilgileri gizli tutulur; anonim sistem uygulanır.
Embriyo donasyonu, tüm donasyon yöntemleri arasında en yüksek başarı oranına sahiptir.
Doğuş Tüp Bebek’te bu oran %75–80 düzeyindedir.
Yumurta donörleri 20–30 yaş aralığında, doğurganlığı kanıtlanmış kadınlardır. Sperm örnekleri, güvenilir uluslararası bankalardan temin edilir.
Embriyolar herhangi bir çifte ait değildir; tamamen klinik süreçte oluşturulur.
Rahim hazırlığı süreciyle birlikte tedavi ortalama 3 hafta sürer. Kıbrıs’taki uygulama bölümü genellikle 2–3 gün içinde tamamlanır.
Evet. Transfer sonrası kalan kaliteli embriyolar vitrifikasyon yöntemiyle dondurulur. İleride ikinci denemelerde veya kardeş isteğinde kullanılabilir.
Embriyo donasyonunda çocuk genetik olarak donörlere aittir, ancak biyolojik olarak sizi taşır ve doğum yapan anneyle tam fizyolojik bağ kurar. Bu da birçok çift için genetik bağdan daha anlamlı bir deneyimdir.
Donör yumurta ve donör spermin ICSI ile döllendirilmesi ve oluşan embriyoların alıcı rahmine transfer edilmesidir.
Protokole göre 2–3 gün (hazır embriyo/ön hazırlık) veya 5–7 gün (taze senkronizasyon).
Evet. Donör ve alıcı kimlikleri anonim tutulur; yalnızca gerekli fenotipik/kan grubu eşleşme bilgileri kullanılır.
Yasal çerçeve ve tıbbi gerekliliklere bağlı olarak PGT-A/NGS ile genetik tarama yapılabilir.
Merhaba çok kıymetli Şevket Hocam size ve ekibinize çok teşekkür ederim. Bebeğimizi kucağımıza aldık çok mutluyuz size resimlerini gönderiyorum. Sevgi ve Saygılarımı sunarım.
H.Y.
Her şeyiyle güven duyduğum bir merkez. Özellikle doktorum Şevket Alptürk’ün önemi benim için çok büyük. Genel olarak personelin kendi alanında işlerini çok iyi yaptıklarını düşünüyorum.
B.T.
Değerli hocamız Şevket Alptürk ve ekibi güven verici, ilgili, kibar ve yol gösterici idiler. Aile olarak çok memnun kaldık. Bütün personele çok teşekkür ediyoruz.
A.B.
Bize hayal bile edemeyeceğimiz bir mutluluğu yaşatan Dr. Şevket Alptürk’e sonsuz teşekkürler. Can oğlumuz 1.5 yaşında. Bebeğimizi kucağımıza alabildiysek; bu Şevket Bey’in son derece ciddi, işi şansa bırakmayan, gerçek bir hekim olmasından kaynaklandı.
K.N.
Selam Şevket hocam. Nereye gittimse senin asla çocuğun olmayacak denildi ama sizin sayenizde 01.02.2012 tarihinde nur topu gibi oğlum oldu. Size sonsuz minnetarım. Şevket hocam allah sizleri başımızdan eksik etmesin…
H.F.
Merhaba Şevket Hocam. Sizin yardımlarınızla bebeğimiz Nursu dünyaya geldi. 01.10.2012 tarihinde doğum yaptım. 3 hafta kadar erken geldi. Şimdi 2,5 aylık oldu. Şükür sağlığı yerinde. Bir gün Kıbrıs’a ziyaretinize geleceğiz inşallah. Havaların ısınmasını bekliyoruz. Ekibinize ve size çok teşekkür ederiz. Allah’a şükür bebeğimizi kucağımıza aldık sayenizde. İnşallah olmayana da verir Allah. Görüşmek üzere..